Potrawy regionalne - najsmakowitszy portal w sieci
Potrawy regionalne - najsmakowitszy portal w sieci
Pliki cookies
Aktualności (ostatni kwartał)
Specjały
Przepisy i receptury
    Wigilia i Boże Narodzenie
    Karnawał
    Wielkanoc
    Chleb, bułki i bułeczki
    Pieczywo obrzędowe
    Przystawki
    Zupy i polewki
    Potrawy z baraniny
    Potrawy z drobiu
    Potrawy z dziczyzny
    Potrawy z grzybów
    Potrawy z mąki
    Potrawy z mięs różnych
    Potrawy z ryb
    Potrawy z warzyw
    Potrawy z wieprzowiny
    Potrawy z wołowiny
    Jedno danie
    Napoje i kompoty
    Ciasta
    Desery
    Z miodem i na miodzie
    Nalewki i wódki
    Owoce i warzywa
    Przetwory
    Wyroby wędliniarskie
Przyprawy
Poradnik Babci Aliny
Gwarzenie przy warzeniu
Ćwierkanie na tapczanie
Wierszowane jodło
Pokochajmy chwasty
Zioła
Miody
Wody mineralne
Wokół kuchni i stołu
Obyczaje
Rękodzieło
Biblioteczka
Na wesoło
Rozmaitości
Do pobrania
Redakcja
Potrawy regionalne - najsmakowitszy portal w sieci
LISTA PRODUKTÓW TRADYCYJNYCH
FUNDACJA IM. HANNY SZYMANDERSKIEJ
BABCIA ALINA NA FACEBOOKU
BABCYNE GWARZENIE - WANDA CZUBERNATOWA
NASZ PROFIL NA fACEBOOK'U - ZAPRASZAMY
KUCHNIA WROCŁAWIA
STOWARZYSZENIE MAŁOPOLSKIE DZIEDZICTWO SMAKU
OGÓLNOPOLSKIE STOWARZYSZENIE SZEFÓW KUCHNI I CUKIERNI
PORTAL GASTRONOMICZNY GastroWiedza.pl

BANIE I KORBOLE CZYLI...


...jeszcze nieco o dyniach, tym razem po pałucku i po śląsku.
Na Pałukach, podobnie w Wielkopolsce, korbol (dynia) jest bardzo popularnym warzywem. Uprawiano korbole dość oryginalnie - przeważnie na... sklepach czyli sklepieniach piwnic ziemnych.
Na Śląsku banie (dynie) sadziło się w ogródkach głównie dla pestek, będących ulubionym przysmakiem dzieci. Z miąższu bań sporządzano - niezbyt często - zupy na mleku. Były one pokarmem chłopskim.
- A A A +
Drukuj Drukuj
 E-mail  E-mail
RSS RSS
Bardzo popularna na Pałukach była zupa z korbola podawana z ziemniaczanymi kluskami, zwanymi golcami, koluchami lub kulankami, sporządzanymi bez dodatku mąki.
Dodawano korbole do ciasta chlebowego i do placków drożdżowych - zamiast jajek, sporządzano z nich również kompoty, podawane jako poobiedni deser
Gotowane korbole wykorzystywano jako składnik sałatek warzywnych, podawano je duszone z serem, a w bogatszych domach w sosie... pomarańczowym.
Dzieci zajadały się pestkami korbola nieco podpiekanymi na blasze kaflowego pieca.

Jeszcze do połowy XX wieku na skórkach młodych korboli wycinano imiona oblubieńca lub oblubienicy. Po kilku tygodniach nacięcia specyficznie zarastały. Takiego oryginalnego korbola ofiarowano w prezencie, co stanowiło wyraz żywionych uczuć.
 
Na Pałukach służył też korbol do robienia psikusów nielubianym osobom, ale ponieważ piszemy o jedzeniu, nie będziemy zgłębiać techniki wytwarzania owych wielce… smrodliwych „niespodzianek”.

Na Śląsku banie najchętniej marynowano w krauzach (tak nazywano słoje typu „wecka”), wykorzystując je później jako dodatek do pieczystego i wędlin. W każdej śląskiej spiżarni bania musiała stać na półce.
 
Oto tradycyjne, korbolowe przepisy wprost z Pałuk…


ZUPA Z KORBOLA (BANI), Z GOLCAMI
(bardzo smaczna i pożywna zupa bezmięsna).

Składniki zupa:
kawałek korbola (dyni) ok. 200 g, 0,5 litra mleka, 1 litr wody, 2-3 ziemniaki, cukier, sól.

Składniki golce:
1 kg ziemniaków, 2 litry wody, sól.
 
    

Wykonanie zupa:
Korbola pokrojonego w kostkę (ok. 2 cm) włożyć do garnka zalać wodą i ugotować do miękkości. Wodę lekko osolić, Korbola rozdrobnić i na gotującą zupę wrzucać kluski, wlać mleko i gotować ok. 15-20 minut. Dosłodzić i lekko osolić.

Wykonanie golce:
Ziemniaki zetrzeć na tarce tak jak na szare kluchy, masę przełożyć na gęste płótno i mocno odcisnąć. Masę przełożyć do miski dodać sól i wymieszać. Rękoma formować kluski o kształcie wałeczków.



KOMPOT Z KORBOLA (BANI).

Składniki:
1 kg miąższu korbolabez skóry, 6 - 8 płaskich łyżek cukru, 2 - 3 łyżki octu, 10 goździków, 1 łyżeczka cynamony lub kawałek całego, 1,5 litra wody.

Wykonanie:
Korbola pokroić w kostkę włożyć do garnka wlać wodę dodać goździki gotować prawie do miękkości wlać ocet dosłodzić gorącą wlewać do wyparzonych słoików szybko zakręcać i odwrócić do góry nogami i odstawić na 5 - 10 min. Do słoików nie wkładamy goździków .
 

Na Śląsku zupy z bani (dyni) jadano najczęściej w góralskich zagrodach Beskidu Śląskiego i Żywieckiego oraz w okolicach Cieszyna.
Od kilkudziesięciu lat bania zyskała na popularności i zupy z niej sporządzane cieszą się jesienią sporą popularnością, a śląskie gospodynie i panie domu wykazują się w wykorzystaniu bań sporą inwencją i kreatywną oryginalnością.

Oto kilka przykładów śląskich dań z bani - od tradycyjnych po współczesne - ze stołów Festiwalu „Śląskie Smaki”.


ZUPA Z BANIE.

Składniki:
1 kg dyni, 1 cebula, 2 ząbki czosnku, 1 marchew, pół selera, duży ziemniak, śmietana, mąka, pietruszka zielona.

Wykonanie:
Dynię obieramy, kroimy na kawałki, dodajemy marchew, seler, ziemniaki oraz podsmażone na oliwie cebulę i czosnek. Zalewamy rosołem - może być z kostki. Gotujemy i miksujemy. Robimy zasmażkę na śmietanie, którą dodajemy do zupy razem z zieloną pietruszką. Można dodać prażonych pestek dyni.

Potrawa została sporządzona przez Koło Gospodyń Wiejskich z Rud podczas V Festiwalu Śląskie Smaki, Złoty Potok (2010)


ZUPA DYNIOWA Z KACZYM PASZTECIKIEM.


Składniki zupa:
1 kg miąższu dyni, 1 jabłko, 1 litr esencjonalnego bulionu z kaczki, 1 łyżeczka słodkiej, papryki szczypta chilli, szczypta kurkumy, sól, pieprz biały, śmietanka do zaprawienia zupy.

Składniki paszteciki:
płat kruchego ciasta, mięso z kaczki (gotowanej w bulionie), 1 łyżeczka masła, 1 por (biała część), pestki dyni do posypania rozkłócone jajko do posmarowania, sól, pieprz biały, szałwia do smaku.


Wykonanie:
Mięso z kaczki siekamy drobno. Na łyżce masła krótko przesmażamy drobno posiekany por. Dodajemy mięso, doprawiamy do smaku przyprawami. Z ciasta kruchego i przygotowanego farszu przygotowujemy paszteciki, smarujemy je rozkłóconym jajkiem i posypujemy pestkami dyni. Paszteciki pieczemy w piekarniku w temperaturze 180 stopni C na złoty kolor. Miąższ dyni pokrojony w kostkę oraz kwaśne jabłko obrane i pokrojone w cząstki zalewamy bulionem. Gotujemy do miękkości. Miksujemy zupę, dodajemy przyprawy i zaprawiamy zupę śmietanką. Podajemy gorącą zupę z pasztecikami.

Potrawa została sporządzona przez „Ninę z Familijom” z Tarnowskich Gór podczas IX Festiwalu Śląskie Smaki, Zawiercie (2014), drużyna zajęła III miejsce w kategorii amatorów.
W ogrodzie mojej babci - pisze liderka grupy, Janina - zawsze rosły dynie. Bardzo często gotowano zupę z dyni na słodko, kompot z dyni z przyprawami korzennymi. Czasem też jadła u babci zupę dyniową z kruchym pasztecikiem mięsnym i taką zupę zaprezentowałam w przepisie”.


AROMATYCZNA ZUPA Z DYNI.

Składniki:
1 kg pieczonej dyni, 100 ml śmietanki 30%, 1 litr bulionu warzywnego, 2 marchewki , 100 g boczku w plastrach, imbir, sól, pieprz, pestki z dyni, jarmuż, masło.

Wykonanie:
Marchew obrać, pokroić, podsmażyć na maśle. Przełożyć do garnka, dodać pieczoną dynię i zalać bulionem. Gotować do miękkości. Doprawić śmietanką. Sposób podania: na talerzu dekorować smażonym boczkiem, prażonymi pestkami, prażonym jarmużem.

Potrawa została sporządzona przez Zespół Szkół Gastronomicznych im. Gustawa Morcinka w Katowicach podczas X Festiwalu Śląskie Smaki, Wisła (2015).


ZUPA Z DYNI.


Składniki:
150 g pieczonej dyni (lub purée), 100 ml wywaru drobiowego, 30 ml śmietany słodkiej 30%, 20 g masła, pestki z dyni, nać pietruszki, 20 g pora, 50 ml wina białego, ser tarty.


Wykonanie:

Por lekko zeszklić na maśle, dodajemy wino i pieczoną dynię dusimy; dodajemy bulion, zagotowujemy i doprawiamy zupę śmietaną. Danie podajemy w bulionówce udekorowane tartym serem, prażonymi pestkami i prażoną pietruszką.

Potrawa została sporządzona przez Zespół Szkół Gastronomicznych im. Gustawa Morcinka z Katowic podczas VII Festiwalu Śląskie Smaki, Chorzów (2012), drużyna zajęła I miejsce w kategorii szkół gastronomicznych.


ZUPA Z DYNI.

Składniki (na 10 porcji po 300 g):
1 kg miąższu dyni, po 5 gorzkich migdałów i goździków, kawałek kory cynamonu, 1 laska waniliowa, 150 g rodzynek, otarta skórka i sok z 1 cytryny, 100 g masła, 200 g mleka, 50 g białego wina, 20 g mąki ziemniaczanej, sól, cukier.

Wykonanie:
Migdały sparzyć wodą, obrać i pokroić w słupki. Rodzynki włożyć do miseczki i skropić winem. Miąższ dyni pokroić w kostkę. Zagotować 2 l wody z migdałami, goździkami, cynamonem, skórką cytrynową, wrzucić pokrojoną dynię, rozgotować i zmiksować, ponownie zagotować. Mąkę ziemniaczaną rozrobić w mleku, wlać do zupy, dodać sok z cytryny, cukier, sól, wanilię, rodzynki, stopione masło, wymieszać i gotować przez 10 minut.

Potrawa tradycyjna z terenów Górnego Śląska, w: „Zbiór przepisów potraw regionalnych województwa śląskiego”, ŚOT.


KOMPOT Z BANI.

Składniki:
1 dynia - na każdy kilogram dyni dodajemy: 5-6 goździków, 2 małe laski cynamonu, 3-4 łyżki octu do smaku, 1 opakowanie cukru waniliowego, 30-40 dkg cukru, szczypta imbiru.

Wykonanie:
Na początku gotujemy przez około 10 min. wszystkie przyprawy kompotu: goździki, cynamon w laskach, ocet, cukier, cukier waniliowy i imbir. Po uzyskaniu odpowiedniego smaku wrzucamy miąższ z dyni i gotujemy wszystko przez 15-20 min. w zależności od miękkości dyni. 

Potrawa została sporządzona przez Koło Gospodyń Wiejskich z Ornontowic podczas II Festiwalu Kuchni Śląskiej "Śląskie Smaki", Cieszyn (2007), drużyna zajęła I miejsce w kategorii amatorów.


DYNIA MARYNOWANA.

Składniki (na 10 porcji):
1700 g miąższu z dyni, 450 ml octu winnego, 500 ml wody, 150 g cukru, 10 g soli, gałązki estragonu lub rozmarynu, kawałek kory cynamonu, goździki.
 
 
Wykonanie:
Pokrojoną w równą kostkę dynię wrzucić do lekko osolonego wrzątku na 5 minut, wyjąć na sito, przelać zimną wodą, odsączyć. Zagotować wodę z octem, solą, cukrem, goździkami i cynamonem. Ugotowaną dynię włożyć do przygotowanych słoików, do każdego dodać listek estragonu lub rozmaryn, goździki rozmieścić równomiernie w słoikach. Wlać gorącą zaprawę, zamknąć i pasteryzować około 10 minut.

Potrawa tradycyjna z terenów Górnego Śląska, w: „Zbiór przepisów potraw regionalnych województwa śląskiego”, ŚOT.


Opracowanie:
Leszek Horwath i Krzysztof Leśniewski
Foto: Krzysztof Leśniewski
i archiwum Śląskiej Organizacji Turystycznej
© JM Media 2016. All rights reserved.
 
Wróć ...
Napisz komentarz
  • Prosimy o komentarze odpowiadające tematowi newsa.
  • Personalne odniesienia do autorów artykułów i innych komentarzy będą usuwane.
  • Prosimy nie dodawać w komentarzach odnośnikow do swoich stron WWW. Takie komentarze również będą w całości usuwane.
  • Komentarze pozostawiane przez anonimowych, niezarejestrowanych użytkowników ukażą się na stronie dopiero po zaakceptowaniu przez moderatora.
Autor:
Komentarz:
FAKRO - OKNA Z POMYSŁEM!!!
NATURALNIE!!! Z BESKIDU NISKIEGO.
LEGENDARNY SMAK !!!
TŁOCZNIA OWOCÓW PAWŁOWSKI
RZEMIEŚLNICZE WYROBY MASARSKIE
MELBA ZAPRASZA
EDYTA SZAST ZAPRASZA...
FESTIWAL ŚLĄSKIE SMAKI
KALENDARZ' 2017